Orhan İnce’nin kısa filmi Ali Ata Bak, Türkiye’nin son yıllarda sürekli tartıştığı anadilde eğitim mevzusunu incelikli bir mizahla ele alıyor.

Türkiye’de kısa filmlerin –belki de yapım süreçleri daha kısa ve kolay olduğu için– politik tartışmalara hızla dahil olabildikleri bir gerçek. Bu anlamda Orhan İnce’nin geçtiğimiz yıl, tam da anadilde eğitimin gerekliliği ve önemi tartışılırken yaptığı Ali Ata Bak, meseleye kısa, öz ve biraz da mizahi bir yaklaşımla değinen bir film olarak karşımıza çıkmıştı. Filmde sevimli bir ilkokul öğrencisi olan Ali’nin okumayı öğrenemeyip, her çabasında ezberlediği ‘Ali ata bak’ fişini okumasının yarattığı mizahi zemin, Ali’nin okul dışında her yerde Kürtçe konuşması gerçeğiyle bir katman daha kazanıyor. Farklı seviyelerden öğrencilerin aynı sınıfta okuduğu bir okulda, Ali’nin anadili olmayan bir dilde okuma yazmayı öğrenememesi, doğal olarak bir politik manzaraya da işaret ediyor. Filmde Kürt çocukların Türk olduklarını ezberden haykırdıkları ant töreninden sonra kalabalık sınıflarına doluştukları sıradan bir güne uyanıyoruz. Sınıfta yine fişleri ezberlemelerine tanık oluyoruz. Ali’nin bu kadar ezberden sonra öğretmen dayısı tarafından spontane bir teste tabi tutulduğunda da ezberlediği cümleleri okuyormuş gibi yapmasına şaşırmıyoruz elbette ama, Ali’nin durumunun nasıl farklı olabileceğini ve aslında nasıl olması gerektiğini ister istemez düşünüyoruz.

Filmin, Türkiye’de eğitimle ilgili bu büyük mevzuları, büyük, iddialı bir film yapma çabasıyla değil, sadece gözlemleyerek, hikâye akışını zorlamadan ve gündelik olanın sıradanlığına da yer vererek anlatmaya çalışmasında bir incelik gizli. Bu anlamda Ali Ata Bak’ın Orhan Eskiköy ve Özgür Doğan’ın 2008 yapımı belgeseli İki Dil Bir Bavul’la, neredeyse birbirini tamamlayan bir akrabalık ilişkisi olduğunu söylemekte yarar var. Tıpkı İki Dil Bir Bavul gibi Ali Ata Bak da hemen bağ kurabildiğimiz doğal karakterleri odağa alarak, anadilde eğitim konusunu ve eğitim sisteminin çatlaklarını son derece isabetli bir çerçeveye oturtuyor. Filmin kendisi açık bir çözüm önerisi sunmasa da, izleyicisine Ali’nin ahvalini ve gelecek kuşakların neyle karşı karşıya kalacağını sorgulatıyor. Türkiye’nin Kürt meselesine yoğunlaştığı ve çözüm önerileri üzerine konuştuğu bu dönemde, bu tür sorgulamalara fırsat tanıdığı için Ali Ata Bak’a bir kez daha bakmakta yarar var…

Orhan İnce
1983 yılında Diyarbakır’da doğdu. İlkokul, ortaokul ve lise öğrenimini Diyarbakır’da tamamladı. Lisans eğitimini Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi, Sinema ve Televizyon bölümünde yaptı. Yüksek lisans eğitimine de Marmara Üniversitesi Sinema ve Televizyon bölümünde devam etti. 2009’dan bu yana kısa filmler çeken İnce, Ali Ata Bak ile başta Ankara Film Festivali ve !f İstanbul olmak üzere birçok festivalde ödüller kazandı.

FESTİVALLER VE ALDIĞI ÖDÜLLER
-11. !f Uluslararası Bağımsız Filmler Festivali BİRİNCİLİK ÖDÜLÜ (İSTANBUL)
-23. Ankara Film Festivali EN İYİ KISA FİLM(ANKARA)
-Yılmaz Güney Kültür Sanat Festivali YILMAZ GÜNEY ONUR ÖDÜLÜ (İSTANBUL)
-12. Uluslararası İzmir Film Festivali BAKIŞ AÇISI ÖDÜLÜ(İZMİR)
-5. İnönü Kısa Film Festivali EN İYİ KISA FİLM (MALATYA)
-Ayvalık Uluslararası Film Festivali EN İYİ KISA FİLM (BALIKKESİR)
-2. Yılmaz Güney Film Festivali İZLEYİCİ ÖDÜLÜ (BATMAN)
-12. Uluslararası İzmir Film Festivali ÇOCUK OYUNCULAR ÖDÜLÜ (İZMİR)
-17. Türkiye Almanya film festivali ÜÇÜNCÜLÜK ÖDÜLÜ(ALMANYA)
-12. Uluslararası İzmir Kısa film festivali JÜRİ ÖZEL ÖDÜLÜ (İZMİR)
-32. İfsak kısa film yarışması ÖZEL MANSİYON ÖDÜLÜ (İSTANBUL)
-8. Akbank Kısa Film Festivali ÖZEL MANSİYON ÖDÜLÜ (İSTANBUL)
-16. Boston Türk Film Festivali ÖZEL MANSİYON ÖDÜLÜ (AMERİKA)
-2. Kral Midas kısa film festivali KRAL MİDAS ÖZEL ÖDÜLÜ (ESKİŞEHİR)
-10. Ulusal Kısa Film Festivali İKİNCİLİK ÖDÜLÜ (İSTANBUL)
-8.Uluslararası Kar Film Festivali İKİNCİLİK ÖDÜLÜ (ERZURUM)
-4. İtü kısa film festivali ÜÇÜNCÜLÜK ÖDÜLÜ (İSTANBUL)
-Altın Diş Kısa Film Yarışması ÜÇÜNCÜLÜK ÖDÜLÜ (İSTANBUL)
-Hisar Kısa Film Seçkisi 2012-EN İYİ 10 FİLM (İSTANBUL)
-Lahore Uluslararası Film Festivali Finalist (PAKİSTAN)
-14. Uluslararası Tel Aviv Öğrenci Filmleri festivali Finalist (İSRAİL)
-48. Antalya Altın Portakal Film Festivalinde Finalist (ANTALYA)
-Los Angeles Türk Film Festivali Finalist (AMERİKA)
-Sinemardin Uluslararası Mardin Film Festivali Finalist (MARDİN)
-2. Malatya Ulusal Kısa film Festivalinde Finalist (MALATYA)
-Atıf Yılmaz Kısa Film Yarışması Finalist( MERSİN)
-5. Kristal Klaket Kısa Film Yarışması Finalist (İSTANBUL)
-4. Rotary kısa film festivali Finalist (ESKİŞEHİR)
-2.Kral Midas kısa film festivali En İyi film Finalist (ESKİŞEHİR)
-2.Kral Midas kısa film festivali Senaryo Finalist (ESKİŞEHİR)
-2.Kral Midas kısa film festivali Yönetmen Finalist (ESKİŞEHİR)
-7.işçi filmleri festivali Gösterim(İstanbul-Ankara-İzmir-Diyarbakır)
-65. Cannes film festivali Türkiye seçkisi (FRANSA)
-62. Berlin film festivali Türkiye seçkisi (ALMANYA)
-10. Berlin Türk filmleri haftası Gösterim (ALMANYA)
-Varşova Türk Filmleri Haftası Gösterim (POLONYA)
-The Place Kısa Film Festivali Gösterim (BULGARİSTAN)
-Independent Media festival Gösterim (ALMANYA)
-17. Londra Türk Film Festivali Gösterim (İNGİLTERE)
-Nar Film Festivali Gösterim (GAZİANTEP)
-7. Londra Kürt Film Festivali Gösterim (İNGİLTERE)
-İstanbul Modern Kısa Film Günleri Gösterim (İSTANBUL)
-Duhok Film Festivali Gösterim(IRAK)
-Viyana Kürt Film Günleri Gösterim (AVUSTURYA)
-Cermodern Açık Hava Film Günleri Gösterim (ANKARA)
-Büyülü Fener Kısa Film Günleri Gösterim (ISPARTA)
-5. Sinepark Film Festivali Gösterim (İSTANBUL)
-2. Dikili film festivali Gösterim (İZMİR)
-Helsinki Yurttaşlar Derneği Gösterim (MUŞ)


Yazan: Dilek Aydın (altyazi.net)
Reklamlar